Teksty bez polotu, z kiepską polszczyzną, okraszone zdjęciami autorskimi.

Zapraszam na nowy

Zapraszam na nowy adres bloga: sojka.ptica.rs

Преведи Przetłumacz

niedziela, 6 stycznia 2013

Божић

Gdzie: Serbia
 Мир Божији, Христос се роди!*

tymi słowy w dniu Bożego Narodzenia, a i następnych kilka dni, pozdrawiają się prawosławni Serbowie. Na takie pozdrowienie odpowiadamy:

  Ваистину се роди!**

Święta Bożego Narodzenia (Божић) obfitują w bardzo dużą ilość obyczajów i jak to zwykle bywa w zależności od regionu i tradycji w danej rodzinne, jedne się kultywuje inne nie. Część z nich ma korzenie przedchrześcijańskie, część jest związana z czysto ludowymi wierzeniami, a większość oczywiście z obrzędami religijnymi związanymi z cerkwią. W zeszłym roku nie rozpisałam się za bardzo na temat tego święta, zdałam jedynie foto relację z pieczenia prosiaczka i owieczki. 
Dziś był ten dzień. Бадњи дан. Tego dnia mężczyźni z domu, wyruszają do lasu po Бадњак czyli gałąź dębu. I już w tym momencie mamy różne zwyczaje. Zabierają ze sobą siekierę, kukurydzę lub pszenicę, rakiję lub wino. Osoba, która będzie ścinała gałąź pozdrawia badnjak z okazji święta. Przeżegnawszy się, wypije kapkę wina lub nie, czy też wyleje symbolicznie w miejscu cięcia. Badnjaka nie dotykam bez rękawiczek. 
Cały dzień badnjak czeka przed domem do wieczora. Dopiero wieczorem zapraszany jest do środka, symbolizuje o wejście Boga do domu. Osoba, która badnjak wycięła wnosi go do domu rozsypując po pokoju pszenicę, kukurydzę czy co tam ma, wypowiadając słowa Христос се роди. Badnjak powinno się porąbać na trzy części i nimi rozpalić ogień lub dodać do ognia wypowiadając życzenia dla domu na przyszły rok (zaklinanie ognia). Można odłamać gałązkę i pozostawić jako świąteczny symbol, dekorację - zamiast choinki lub też obok niej. 
Co zrobić jeśli mieszkamy w mieście i nie mamy kominka o wycieczce do lasu nie wspominając? Badnjak można kupić na bazarku, coraz częściej w formie przyjemnych dla oka stroików, lub kilku drobnych gałązek. W tym roku np. miasto Novi Sad wraz z Parkiem Narodowym Fruszka Gora rozdali 8000 badnjaków, by w miarę możliwości ograniczyć wyprawy na wzgórza FG w celu wycinania gałązek dębu na dziko. 
Można badnjak zostawić tak w spokoju bez palenia w domu. A wieczorem 6 stycznia udać się do cerkwi na wspólne palenie badnjaka. Wówczas odbywa się krótka liturgia, przed cerkwią rozpalane jest ognisko i symbolicznie palony jest wspólny banjak. Czasem są i fajerwerki. Miła, ciepła atmosfera zagwarantowana. 
Бадни дан zarezerwowany jest również na pieczenie pieczeni. Jest to wyzwanie dla smakoszy gdyż badnji dan jest dniem postnym i trzeba się powstrzymać by ciepłego pieczonego mięsa nie zjeść od razu. Musi poczekać do dnia następnego.

sobota, 5 stycznia 2013

Podsumowanie

Gdzie: Serbia
Rok 2012 podsumuję wybierając moje ulubione posty z bloga, po jednym z każdego miesiąca, no może więcej...

Styczeń
Јагоштица - bardzo lubię wspominać ten projekt,  
ten czas oraz zdjęcia.  
Zarazem był to 4 najczęściej odwiedzany tekst w tym roku.

wtorek, 1 stycznia 2013

2013

Gdzie: Serbia


Składam serdeczne życzenie miłości i spokoju, wszystkim tym którzy obchodzą Nowy Rok według kalendarza gregoriańskiego, a i za jednym zamachem i tych wedle starego kalendarza juliańskiego.
 Niech się dzieje 2013 rok!


niedziela, 30 grudnia 2012

Kawa - przyszłość ci przepowie

Gdzie: Serbia
Temat jak znalazł na koniec roku, dla niektórych nic specjalnego, dla innych przełomowy moment, który zawsze ma w sobie coś magicznego. Czas planów, podsumowań, wróżby itp.

Zdaje się, że to typowo bałkańska sprawa. Słyszałam o wróżeniu z fusów herbaty, ale z kawy? A jednak z kawy się wróży i jest to dość popularne. W Serbii nazywa się to гледање у шољу dokładnie patrzenie/zaglądanie w filiżankę.
By dowiedzieć się czegoś o przyszłości, należy (najlepiej w towarzystwie kobiet) wybić kawę przyrządzoną po turecku tudzież po serbsku, domaćą czy jak zwał tak zwał. Wskazówki jak taką kawę przygotować w tym tekście.

sobota, 29 grudnia 2012

Ernesto i Josip

Gdzie: Koceljevo, Serbia

Za każdym razem gdy spoglądam w To okno w mojej głowie rozbrzmiewa jedna z dwóch pieśni. Potem cały dzień, albo i dwa, nie mogę się od nich uwolnić.
Rozczula mnie widok Komendanta Ernesto Che Guevary (mam do Che sentyment, swego czasu chodziłam do podstawówki jego imienia), flagi Jugosławii oraz portret Josipa Broza Tito, ten ostatni jak już kiedyś wspomniałam nie umiera nigdy. 

niedziela, 23 grudnia 2012

3 dni w Nowym Sadzie

Gdzie: Nowy Sad, Serbia
Krótka wizyta w naszym starym mieście. Eh chyba jednak niebawem tam wrócimy. Miasto to miasto i nie ma tu dyskusji. Łatwość z jaką można w ciągu dwóch dni załatwić sto spraw, wydarzenia kulturalne, aktywni ludzie. Niestety pogoda dała nam w prezencie tylko jeden ładny i słoneczny dzień. 


W piątek miastem zapanowała mgła gęsta jak mleko. Lekki minus również dawał się we znaki. Jednak nic sobie z tego nie robiliśmy. Pędząc na kolejne spotkania, w kolejne miejsca, wieczorne wydarzenia, przerywając ten pęd jedynie chwilą wytchnienie przy kawie czy też dobrym postnym obiedzie. 


Liczyłam trochę, że poczują świąteczną atmosferę. Jednak w tym roku miasto niespecjalnie śpieszyło się z ozdobieniem ulic, dopiero w piątek montowali światełka na głównym placu i deptaku. Sklepy też jakby mniej przyozdobione, śniegu nie ma. Choinki na placu się nie dopatrzyliśmy, pewnie dziś ją wystawili. Oddźwięk kryzysu, zmiany władzy w mieście? 


W Warszawie lepią się pierogi, a mi o polskich świętach przypomina jedynie kartka z życzeniami od rodziców i jedna przyozdobiona choinka przed tutejszą fabryką soków. W Nowym Sadzie co roku kupowaliśmy choinkę z korzeniami lub kilka świeżych gałązek ozdabialiśmy 24 grudnia, w tym roku jeszcze o tym nie pomyśleliśmy. W Serbii choinkę jeśli już się ubiera to bardziej w okolicy Nowego Roku. 
 

Powiazane teksty... Plugin for WordPress, Blogger...